Psychoterapia dzieci i młodzieży

W naszym ośrodku prowadzę psychoterapię dla młodzieży od 13 r.ż., która rozpoczyna się od 3-4 spotkań wstępnych mających następujący przebieg:

1. Spotkanie pierwsze: dedykowane dla rodziców nastolatków. Spotkanie, podczas którego rodzice moją wyrazić wszelkie niepokoje i trudności, jakich doświadczają w relacjach z dziećmi. Jest to też moment, by porozmawiać o obserwowanych przez rodziców trudnościach dziecka.
2. Spotkanie drugie: dedykowane dla nastolatka. Indywidualne spotkanie z psychoterapeutą, które ma na celu zrozumienie trudności doświadczanych z perspektywy nastolatka. Jest to moment, by porozmawiać z terapeutą o tym co trapi młodego człowieka i czy w ogóle potrzebowałby dla siebie jakiejś pomocy.
3. Spotkanie trzecie (i ewentualnie czwarte): jest to spotkanie z nastolatkiem i jego rodzicami, którego zadaniem jest wspólne ustalenie celów oraz rodzaju pracy terapeutycznej.

Psychoterapeuta, po zebraniu informacji podczas dwóch pierwszych spotkań, wspólnie z nastolatkiem i jego rodzicami ustalają cele pracy terapeutycznej, czas jej trwania i formę. Dwa pierwsze spotkania trwają 50 minut każde (koszt 220 zł za każde spotkanie). W zależności od przebiegu dwóch pierwszych spotkań trzecie spotkanie może może trwać 50 minut (220 zł) lub 90 minut (300 zł).

To też czas nowych doświadczeń – często budzących wiele różnych emocji. To wtedy podatność na zaburzenia nastroju czy na zakłócenia rozwojowe gwałtownie wzrasta. Okres adolescencji to też często doświadczenie stresu związanego z pragnieniem akceptacji społecznej czy osiąganiem sukcesów edukacyjnych.

Dojrzewanie może przebiegać burzliwie, będąc źródłem zmartwień dla rodziców czy dla samego adolescenta. Może pojawia się nadmierna buntowniczość, a zachowania mogą cechować się nadmierną reaktywnością emocjonalną, labilnością nastroju, poczuciem nierozumienia czy doświadczeniem odrzucenia. To wszystko skutkuje większą częstotliwością zachowań ryzykownych, narastającymi trudnościami związanymi z podejmowaniem istotnych życiowych decyzji, pojawieniem się zaburzeń adaptacyjnych, zaburzeń nastroju, odżywiania czy lękowych.

W tym trudnym okresie specjalistyczna, bezpieczna terapia może okazać się szczególnie pomocna, zwłaszcza dla młodych osób:

• z niską samooceną
• z problemem z akceptacją swojego ciała i zmian w nim zachodzących
• mających skomplikowaną sytuacją w rodzinie (konflikty, rozwód rodziców, przemoc w rodzinie, ciężkie choroby czy śmierć bliskich osób)
• cierpiących na zaburzenia nastroju, depresję, myśli samobójcze, zaburzenia lękowe czy stany silnego niepokoju
• zmagającymi się z zaburzeniami psychosomatycznymi (bezsenność, samookaleczanie, zaburzenia odżywiania)
• nadużywających narkotyków czy alkoholu, uzależnionych (również od gier, internetu, itp.)
• z objawami kompulsywnym
• przejawiające problemy relacyjne, izolujące się społecznie lub agresywne – po hospitalizacji na oddziałach psychiatrycznych

Zasady

Psychoterapia młodzieży opiera się przede wszystkim na zaufaniu w relacji z psychoterapeutą i na pełnej poufności. Wszystkie fakty czy uczucia, którymi nastolatek podzieli się z terapeutą, pozostają między nimi. Każda psychoterapia poprzedzona jest jednym lub dwoma spotkaniami, zwanymi konsultacją. Nastolatek może zgłosić się na nią samodzielnie – wtedy wymagana jest zgoda rodziców na udział w terapii. Preferowaną konfiguracją na pierwszej konsultacji, jeśli tylko jest to możliwe i akceptowalne przez młodego człowieka, jest jednak wspólna wizyta wraz z rodzicami lub opiekunami prawnymi, gdzie razem można omówi powód zgłoszenia, bieżące problemy czy trudności, a także oczekiwania związane z psychoterapią. Nastolatek ma szansę zadać pytania i sprawdzić, czy dobrze czuje się w towarzystwie terapeuty. Na takim spotkaniu ustalane są również zasady uczęszczania na sesje i jest zawierany tzw. kontrakt terapeutyczny. Na kolejne spotkania zazwyczaj zapraszany jest już sam nastolatek/nastolatka.

Ponieważ elementami bezwzględnie kluczowymi dla udanej psychoterapii jest poufność oraz zbudowanie poczucia bezpieczeństwa i zaufania, treść sesji terapeutycznych nie jest omawiana z rodzicami (jedynym wyjątkiem są sytuacje wskazujące na realne zagrożenie życia czy zdrowia pacjenta lub innych osób). Opiekun prawny ma prawo do ogólnych informacji dotyczących przebiegu terapii, ale nawet taka informacja jest udzielana po uzyskaniu zgody przez nastolatka; również zakres tej informacji jest zazwyczaj wcześniej konsultowany jest z adolescentem. Na życzenie pacjenta udzielenie takiej informacji rodzicom czy opiekunom prawnym może się odbywać w jego/jej obecności. Te zasady są czasem trudne do zaakceptowania przez rodziców, jednak zaufanie i zasada poufności są tu absolutnym fundamentem udanej terapii.

Psychoterapia dzieci młodzieży odbywa się zazwyczaj raz w tygodniu, sesja trwa 50 min. Długość terapii zależy od indywidualnego przypadku, potrzeb i możliwości. Jest ona ustalana wspólnie z pacjentem i jego rodzicami/opiekunami. Czasem wystarczy kilka spotkań, a czasem trzeba przygotować się na dłuższy, kilkumiesięczny proces.

Pierwsze spotkanie konsultacyjne z rodzicami i nastolatkiem trwa 90 minut i kosztuje 350 zł. Każde kolejne spotkanie to już praca indywidualna z nastolatkiem i w tym przypadku sesja terapeutyczna kosztuje 220 zł i trwa 50 minut.

Po pierwszym spotkaniu wspólnie ustalane są możliwe sposoby pracy, które mogą okazać się pomocne. Być może propozycją będzie psychoterapia indywidualna dla dziecka, grupowa, może wcześniej konsultacja psychiatryczna czy potrzeba wykonania diagnozy psychologicznej.

Prowadzę również konsultacje wychowawcze – spotkania dla rodziców, którzy potrzebują wsparcia w trudnym wychowawczo momencie. Spotkania takie mogą być jednorazowe, kilkurazowe a także cykliczne. Mogą być jedyną formą pomocy dla rodziców, a mogą być uzupełnieniem rozpoczętego wcześniej procesu psychoterapii dziecka (dziecko wtedy pracuje z innym psychoterapeutą albo w grupie psychoterapeutycznej).

W naszym ośrodku prowadzimy psychoterapię indywidualną, którą łączymy z cyklicznymi spotkaniami z rodzicami. Rodzice są dużym wsparciem dla dziecka w procesie zmiany. Psychoterapia dzieci zwykle jest swobodną formą zabawy (połączonej z zainteresowaniami dziecka). Zabawa pojawia się u dzieci samoczynnie, w taki sposób radzą sobie one ze światem zewnętrznym, dlatego jest ona ważnym elementem w procesie zdrowienia. Staje się formą komunikacji z psychoterapeutą w bezpiecznych warunkach psychoterapii. Dziecko poprzez zabawę ukazuje swój świat wewnętrzny, różne swoje trudności i sposoby ich przeżywania. Terapeuta stopniowo nawiązując z dzieckiem relację, odpowiadając na tę zabawę może pomóc dziecku odblokować to, co stoi na drodze dalszego rozwoju.

Swobodna zabawa podczas spotkań z terapeutą łączona jest ze swobodną rozmową. Czasem także z konkretnymi ćwiczeniami nad umiejętnościami potrzebnymi dziecku do lepszego funkcjonowania i radzenia sobie z trudnościami dnia codziennego.